Хүүхдийн Номын Ордон

Эртэч хүүхэд-6 хөтөлбөр

Хэвлэх PDF

ХНО-ны Зөөврийн номын сан нь "Эртэч хүүхэд" хөтөлбөрийг Сонгинохайрхан дүүргийн 9, 10-р хорооны 10 өрхөд хэрэгжүүлээд 6 сар боллоо. Энэ хугацаанд сонгосон өрхүүд тус хөтөлбөрөөр амьдрах ухааны болон өөрийгөө хөгжүүлэх олон шинэ зүйлийг сурч мэдэж, гэр бүлийн харилцаа, хүүхдийн хүмүүжил, хүүхдийг номтой нөхөрлүүлэх ажлуудад маш идэвхтэй оролцож ирлээ. Бид хүүхдүүдийнхээ дунд "Миний гэр бүл" сэдэвт гар зургийн уралдаан, гэр бүлүүдийн дунд "Монголын нууц товчоо" номоор "АХА" тэмцээн зохион явууллаа. АХА тэмцээнд "Эвтэй 5 амьтан" өрхийн 11 настай Б.Гүнбилэг түрүүлж номын бэлэг гардан авсан юм. 

Шинэ номын мэдээ

Хэвлэх PDF

Дэлгэрэнгүй...

Сургуулийн сурагчид яагаад ном унших дургүй байдаг вэ?

Хэвлэх PDF


untitled8

     Арав хорин жилийн өмнөхтэй харьцуулахад хүүхдүүд ном бага уншдаг болжээ. “Та нар яагаад ном унших дургүй байдаг вэ?” гэсэн асуултыг хүүхдүүдэд тавьжээ. 

 Хүүхдүүдийн хариултаас үзэхэд юун түрүүн хүүхдүүд ном уншихаас илүү интернетээр аялахыг илүүд үзэх болсон байна. Эцэг эх, эмээ өвөө нь ч хүүхдүүдийг тэр болгон ном уншуулах гэж шахахаа больсон гэнэ. Ном уншихаа больсонд телевизийн олон суваг ч бас нөлөө үзүүлж байгааг хүүхдүүд хэлсэн байна. Хичээлийн даалгавар дэндүү их байдаг учраас ном унших зав олддоггүй гэж олон хүүхэд хариулсан байна. Багш нар сурагчдыг ном уншиж байгаа эсэхэд огт анхаарахаа больсон бас нэг шалтгаан гэжээ. Дунд сургуулийн уран зохиолын хичээл нь сурагчдын хамгийн дургүй хичээлийн нэг болж, үймүүлж, шуугих, хууч хөөрөх цаг болжээ. Нөгөө талаас уран зохиолын хичээл дээр үзэж байгаа зохиолууд нь хүүхдийн нас, сэтгэхүйн онцлогт тэр болгон тохирохгүй байгаагаас хүүхдүүдийн сонирхлыгтатаж чадахгүй байна гэж дүгнэхэд хүргэж байна. 

Дэлгэрэнгүй...

Хүүхдийн ой тогтоолтыг хөгжүүлэх нь

Хэвлэх PDF

                                                                      untitl11ed9

Эцэг, эх бүхэн хүүхдээ ухаантай боловсрол мэдлэгтэй хүн болгохыг зорьдог. Бүгд л  хүүхдээ сургуульд онц сурах ёстой гэж үздэг. Гэвч хүүхэд бүр ой тогтоолт, анхаарал төвлөрөлт зэрэг нь өөр өөр байдаг. Тиймээс хүүхдийг багаас нь ой тогтоолтыг нь хөгжүүлэх дасгал хийлгэж байх хэрэгтэй.
 

Хүүхдийн ой тогтоолтыг төрсөн цагаас нь эхлэн хөгжүүлэх хэрэгтэй 

Хүүхдийн ой тогтоолт дэндүү энгийн гэж үзэж болохгүй. Түүний тархинд маш нарийн сэтгэх ажиллагаа явагдаж байдаг. Мэдээж хөхүүл хүүхдийн ба цэцэрлэгийн ахлах насны хүүхдийн тархи огт өөр зохион байгуулалттай, иймээс хүүхдийнхээ ой ухааныг хөгжүүлэхийн тулд нас бүрийн онцлогийг тооцох хэрэгтэй.


Төрснөөс хоёр нас хүртэл
Хүүхдээ зургаан сар хүрснээс хойш өглөө бүр түүнтэй нэгэн хэвийн маягаар мэндэлж байгаарай. Сэтгэл зүйчдийн бодлоор энэ насанд хүүхэд “богино ой тогтоолттой” байдаг гэнэ. Иймээс хүүхэд өдрөөс өдөрт байнга давтагддаг юмыг амархан тогтоодог. Та ийм байдлаар хүүхдийнхээ ой тогтоолыг хөгжүүлж хөгжлийн зохих түвшинд байлгаж чадна.

Нэг настай хүүхэд тоглоомоор дамжуулж ахуйн эд зүйлсийг таниулах хэрэгтэй. Жишээлбэл хүүхэлдэй эсвэл бамбаруушийг нь усанд оруулж тоглуулах. Хүүхэд тэр бүхнийг сайн тогтоож авна гэдэгт та бүү эргэлзээрэй. Дараа нь хүүхдээ дуурай гээрэй. Ийм байдлаар таны хүүхэд амьдралын мэдлэгт суралцана. Хоёр наснаас эхлээд хүүхдэд үлгэр, ном уншиж өг, дахин дахин бараг цээжилтэл нь уншиж

өгөөрэй. Дараа нь сонссон бүхнээ дэс дараалан ярихыг хүс, та мөн өөрийн амьдралын туршлагаас ярьж өгч болно.


Хоёроос дөрвөн нас
Хүүхдээ хоёр нас хүрснээ дараа түүний мэддэг, танил юмс дээр нь үндэслэн шинэ юм заахад тэр илүү сайн тогтооно. Гурван настай хүүхэд чиглүүлсэн асуулт тавихад юмаа эргэж сайн санадаг. Ийм учраас ой тогтоолыг сайн хөгжүүлэхийн тулд тодорхой асуулт тавь. Жишээлбэл цэцэрлэгт явсан эхний өдөр нь”Чи цэцэрлэгт хэний хажууд сууж хоол идсэн. Чи хоолны дараа юу хийсэн” гэх зэргээр.Маш жижиг сажиг зүйлсийг асууж лавла. Та хүүхдэд хичнээн тодорхой асуулт тавина, хүүхэд тухайн өдөр болсон явдлаа маш сайн санана. Түүнээс гадна сэтгэл судлаачид эдгээр дасгалын дараа хүүхэд өнгөрсөн үйл явдал ба түүнтэй холбоотой мэдээллийг сайн тогтоодог гэж үздэг. Юм тогтоож сурахын тулд хоол хийж байхдаа хүүхдээ галын өрөөндөө суулгаад алхам алхмаар юу хийж байгаагаа тайлбарлаж ярьж өг. Төмсөө угааж арилгаж хэрчиж дараа нь шардаг гэх мэт. Хүүхэд таны үйлдэл бүхнийг дэс дараалан тогтоож, оройн хоол хийхэд юу хэрэгтэйг мэдэж авна.

Цэцэрлэгийн насны хүүхэд урьдчилан ярьж өгсний дараа болсон үйл явдлыг илүү тогтоодог. Жишээлбэл: циркэд очихын өмнө тэнд юу үзэх харах тухай дэлгэрэнгүй яривал тэр дараа нь бүхнийг тодорхой санана. Аялал зугаалгаар явахын өмнө үүргэвч, унтлагын уут зэргээр тоглуул, ямар зохион байгуулалттай, яаж хэрэглэдэг тухай ярьж өг. Аяллаас ирсэний дараа эдгээр эд зүйлсийн тусламжтайгаар тэр болсон үйл явдлуудыг эргэн сайн санаж, мартахгүйгээр тогтоож авна.

Дэлгэрэнгүй...

Хүүхэдтэйгээ том хүн шиг ярьж байгаарай!

Хэвлэх PDF

         Хүүхдийг  жаахан гэж өхөөрдөн ярих нь буруу гэж мэргэжилтнүүд үздэг байна. Тэдний  зөвлөснөөр бяцхан хүүхэдтэйгээ энгийн том хүнтэй ярьж байгаа мэт ярих хэрэгтэй аж. Ингэхдээ хүүхдийнхээ хэлж буй зүйлийг анхаарах нь чухал.Хүүхэд аль болох бүтэн өгүүлбэр хэлж заншвал илүү хурдан хэлд ордог байна. Мөн хүүхэд ярьж сурахад хөгжим сайнаар нөлөөлдөг гэдгийг онцолжээ. Хурдан хөгжмийн аяс үгийг хурдан цээжлүүлж, харин уянгын дуунд үгээ удаан хэлж байгаарай. Хүүхэд хэсэг хугацааны дараа мартдаг хэдий ч дахин хөгжмөө сонсохдоо санадаг гэнэ. Түүнчлэн хүүхдэд зурагтай ном үзүүлж “Энэ юу вэ?” мэт энгийн асуулт асуух нь мөн тустай.

untitled6

Мэргэжилтнүүдийн тодорхойлсноор хүүхэд нэг наснаасаа эхлэн орчин тойрноо таньж мэдэрдэг аж. Тиймээс энэ үед нь үе тэнгийнхэнтэй нь хамт цагийг өнгөрүүлэхэд анхаарах нь зүйтэй. Харин 1,5 наснаас нь өнгийн будаг, цаас өгч зуруулж байх хэрэгтэй. Хүүхэд хоёр ойтойгоосоо харсан үзсэн зүйлээ дууриаж эхэлдэг байна.

Сонирхуулахад хүүхэд 11 сартайгаасаа энгийн үг хэлэхийг оролддог ч энэ үед үгийг ямар учраас хэлж буйгаа мэддэггүй гэнэ. 12-18 сартайдаа л өөрийн хүсч байгаа зүйлээ үгээр илэрхийлдэг. Энэ үед тэдний үгийн санд 3-50 үг байдаг бөгөөд 18-24 сартайд нь 50-70 болдог ажээ.